20.10.2018 08:09

620. Hjálmar NK 3 TFWY.

Vélbáturinn Hjálmar NK 3 var smíðaður hjá Marselíusi Bernharðssyni á Ísafirði árið 1960 fyrir Harald Hjálmarsson útgerðarmann í Neskaupstað. Eik. 82 brl. 525 ha. MWM díesel vél. Seldur 1 júní 1962, Jónasi Jónassyni á Miðnesi og Sigurði Bjarnasyni í Sandgerði, hét þá Jón Oddsson GK 14. Mikill eldur kom upp í bátnum þegar hann var á humarveiðum um 10 sjómílur vestur af Eldey 24 ágúst árið 1971. Áhöfnin, 7 menn, fóru um borð í Útey KE en vélbáturinn Helga Björg HU 7 tók Jón í tog og dró hann inn til Keflavíkur þar sem eldurinn var slökktur. Báturinn var talinn ónýtur eftir brunann og tekin af skrá árið 1972.


Vélbáturinn Hjálmar NK 3 í reynslusiglingu á Ísafirði í júlí 1960.        (C) Ljósmyndasafnið á Ísafirði.

      Nýr bátur til Neskaupstaðar

Neskaupstað 7. Júlí. Kl. 11 í dag kom hingað vélbáturinn Hjálmar NK 3, eign Haraldar Hjálmarssonar, útgerðarmanns í Neskaupstað. Er þetta nýr bátur, smíðaður í skipasmíðastöð M. Bernharðssonar hf. á Ísafirði og kom hann nú í fyrsta skipti til heimahafnar. Báturinn fór frá Ísafirði um síðustu helgi til Reykjavíkur og tók síðan veiðarfæri í Vestmannaeyjum. Vélbáturinn Hjálmar er 82 lestir að stærð, með 525 ha Mannheimvél. Hann er búinn öllum nýjustu siglinga- og fiskileitartækjum. Þykir smíði hans öll hin vandaðasta. Báturinn fer á síldveiðar á morgun. Skipstjóri er Þórlindur Magnússon frá Eskifirði, og 1. vélstjóri Jón Árni Sigurðsson frá Seyðisfirði.

Morgunblaðið. 9 júlí 1960.


Hjálmar NK 3 við bryggju síldarsöltunarstöðvarinnar Drífu í Neskaupstað.  (C) Þórarinn Ölversson.


Helga Björg HU 7 með Jón Oddsson GK 14 alelda í togi.           (C) Morgunblaðið / Gunnar Steinn.

                   Eldur í báti

Eldur kom upp í vélarrúmi Jóns Oddssonar GK 14 frá Keflavík, þegar báturinn var að humarveiðum um 10 mílur vestur af Eldey um hádegisbilið í gær. Skipverjum tókst ekki að ráða niðurlögum eldsins og var þá vélarrúminu lokað, en vélbáturinn Helga Björg dró Jón til Keflavíkur. Þangað komu bátarnir um sjöleytið í gærkvöldi. Slökkvilið beið á bryggjunni og tók um klukkustund að slökkva eldinn í bátnum. Miklar skemmdir urðu í vélarrúminu. Þegar fréttist af eldinum um borð í Jóni fór Snarfari RE frá Sandgerði með slökkvidælu og menn, en þegar aðstæður höfðu verið kannaðar, þótti ekki rétt að freista slökkvistarfs á sjó úti. Áhöfnin á Jóni Oddssyni, 7 menn, fór um borð í Útey KE, sem fylgdi Helgu Björg og Jóni Oddssyni til hafnar í Keflavík.
Jón Oddsson er 82 tonna eikarbátur, smíðaður á Ísafirði 1960.

Morgunblaðið. 25 ágúst 1971.


14.10.2018 09:36

Togarar við innri bæjarbryggjuna í Neskaupstað.

Á þessari ljósmynd Björns Björnssonar ljósmyndara liggja tveir Nýsköpunartogarar, tvö tog og síldveiðiskip og einn línu og netabátur við innri bæjarbryggjuna í Neskaupstað sumarið 1949. Nokkrum árum áður hafði þessi bryggja verið byggð og batnaði þá öll hafnaraðstaða í bænum til mikilla muna. Sú hafskipabryggja sem notuð var áður, Sigfúsarbryggjan út á eyri var komin til ára sinna, enda byggð árið 1915. Togararnir sem liggja við bryggjuhausinn eru, Hafnarfjarðartogarinn Júlí GK 21, fórst 10 árum síðar á Nýfundnalandsmiðum með allri áhöfn, 30 mönnum. Utan á honum er togari Útgerðarfélags Akureyringa, Kaldbakur EA 1. Í kverkinni er vélbáturinn Draupnir NK 21, smíðaður í Marstrand í Svíþjóð árið 1942. Að innan verðu eru Freyfaxi NK 101, smíðaður í Halsö í Svíþjóð árið 1946 og Hrafnkell NK 100, smíðaður í Spillersboda í Svíþjóð árið 1946.


Þétt legið við innri bæjarbryggjuna á Norðfirði sumarið 1949.                            (C) Björn Björnsson.

     Hafnarbætur í Neskaupstað

Í Neskaupstað var byggð hafskipabryggja. Landbryggjan er samtals 47 metra löng frá jafnhæð í bakka, 8,0 metra breið og tekur þá við bryggjuhaus, sem er sem næst þvert á landbryggjuna, 35 metra langur og 10 metra breiður. Á efstu 38 metrunum er landbryggjan steypt og nær á 1,5 m dýpi við stórstraumsfjöru, en fremstu 9 metrar hennar, svo og bryggjan í haus, er staurabryggja. Utan við landbryggjuna, sambyggt við hana, var byggð uppfylling, og er framveggur hennar við slórstraumsfjöruborð. Kostnaður við þetta verk mun verða kr. 550-600 000.00.

Ægir. 38 árg. 2-4 tbl. 1 febrúar 1945.


13.10.2018 08:42

Skíðblaðnir VE 287.

Vélbáturinn Skíðblaðnir VE 287 var smíðaður í Dráttarbraut Vestmannaeyja árið 1929 fyrir Helga Benediktsson útgerðarmann í Vestmannaeyjum (Verslunarfélag Vestmannaeyja). Eik og fura. 16 brl. 40 ha. Saffle vél. Ný vél (1939) 65 ha. June Munktell vél. Seldur árið 1950, Einari Hannessyni og fl. í Keflavík, hét Skíðblaðnir KE 10. Seldur 24 janúar 1953, Jóni Jóhannssyni, Stefáni Jóhannssyni og Ólafi Stefánssyni í Sandgerði, hét þá Elín GK 127. Talinn ónýtur árið 1960 og tekinn af skrá 27 febrúar árið 1961.
Skíðblaðnir var fyrsti báturinn í Stokkseyrarferðum, þ.e. í áætlunarferðum milli Vestmannaeyja og Stokkseyrar með vörur og farþega. Það var Sigurjón Ingvarsson (í Skógum) ásamt Jóni í Látrum sem hófu þessar ferðir milli eyja og Stokkseyrar árið 1940. Hann tók vélbátinn Skíðblaðni VE á leigu af Helga Benediktssyni útgerðarmanni í Vestmannaeyjum það ár.


Skíðblaðnir VE 287.                                                       Ljósmyndari óþekktur. Mynd úr safni mínu.


Skíðblaðnir VE 287 við bryggju í Vestmannaeyjum.  Ljósmyndari óþekktur. Mynd úr safni mínu.


Skíðblaðnir KE 10. Líkan Gríms Karlssonar skipstjóra.                         (C) Þórhallur S Gjöveraa.

09.10.2018 05:47

388. Emma VE 219.

Vélbáturinn Emma VE 219 var smíðaður af Bárði Tómassyni á Ísafirði árið 1919 fyrir Johan Reyndal í Vestmannaeyjum. Eik. 16 brl. 46 ha. Densil vél. Emma var fyrsti báturinn sem Bárður smíðaði eftir að hann kom heim eftir nám í Danmörku og Englandi. Var báturinn sá fyrsti sem var plankabyggður á Ísafirði. Seldur 1920, Birni Bjarnasyni, Bjarna Einarssyni og Jóni Einarssyni í Vestmannaeyjum, sama nafn og númer. Árið 1921 selja Bjarni Einarsson og Jón Einarsson eignarhluta sína í bátnum til Björns Bjarnasonar og Eiríki Ásbjörnssyni í Vestmannaeyjum. Ný vél (1931) 64 ha. Ellwe vél. Ný vél (1944) 70 ha. Caterpillar díesel vél. Seldur 27 janúar 1951, Gústaf Finnbogasyni, Guðmundi Andrési Guðmundssyni og Nikulási Níelsen í Vestmannaeyjum, sama nafn og númer. Seldur 1 október 1952, Gústaf Sigurjónssyni í Vestmannaeyjum. Seldur 2 ágúst 1954, Árna H Bachmann í Njarðvík og Sigurði Bachmann í Keflavík, hét þá Emma GK 279. Seldur 26 júní 1963, Sigurgarði Sturlusyni í Reykjavík og Hákoni Sturlusyni í Arnarfirði, báturinn hét þá Emma RE 353. Talinn ónýtur og brenndur á þrettándabrennu í Hafnarfirði 6 janúar árið 1968.


Emma VE 219. Myndin er tekin á Ísafirði.                                             (C) Byggðasafn Vestfjarða.


Emma GK 279. Líkan Gríms Karlssonar skipstjóra.                               (C) Þórhallur S Gjöveraa.

       "Nú er glatt í hverjum hól"

Myndarleg þrettándagleði var haldin í Hafnarfirði á þrettándanum með bálför og álfadansi. Skátar í Hafnarfirði stóðu að skemmtuninni og var hún þeim til hins mesta sóma. Um leið og kveikt var í bálkestinum komu álfakóngur og drottning með fylktu liði inn á hátíðasvæðið og var farið með ýmsum tilburðum og söng. Bálkösturinn var bátsflalk af Emmu RE 353, en hún var 16 tonn að stærð og smíðuð á Ísafirði 1919. Emma var eikarbátur og fyrsti bátur sem Bárður G. Tómasson smíðaði á Íslandi eftir að hann kom heim frá námi í Danmörku og Englandi, en Bárður var fyrsti tæknimenntaði skipaverkfræðingurinn í íslenzkum skipasmíðum. Hann samdi smíðareglur um smíði trébáta eftir að hann smíðaði Emmu og gilda þær reglur enn í dag í grundvallaratriðum um smíði trébáta. Emma var lengi gerð út frá Vestmannaeyjum, var seinna seld þaðan og fór þá víða. Æviskeið sitt endaði Emma sem bálköstur á álfadansi Hafnfirðinga s.l. laugardag.

Morgunblaðið. 9 janúar 1968.


07.10.2018 09:14

B. v. Snorri Sturluson RE 242. LBFS.

Botnvörpungurinn Snorri Sturluson RE 242 var smíðaður hjá Cochrane & Sons Ltd í Selby á Englandi árið 1919 fyrir breska flotann. Hét fyrst HMT James Mansell. 326 brl. 600 ha. 3 þennslu gufuvél. Admiralty no: 4238, smíðanúmer 881. Skipið var selt í árslok 1920, hf Kveldúlfi í Reykjavík, fékk þá nafnið Snorri Sturluson RE 242. Seldur í desember 1922, Henry Smethurst í Grimsby, hét þá James Mansell GY 409. Seldur 1923-24, Hudson Steam Fishing Co Ltd í Hull, fær nafnið Trier H 782. Árið 1924 fær togarinn nafnið Cape Hatteras H 782. Seldur 1926, Trident Steam Fishing Co Ltd í Hull, hét þá Girdleness H 782. Togarinn fórst við Suðurey í Færeyjum 18 desember árið 1931 með allri áhöfn, 11 mönnum.


B.v. Snorri Sturluson RE 242. Á myndinni ber hann sennilega sitt síðasta nafn, Girdleness H 782.

        Snorri Sturluson RE 242

Snorri Sturluson heitir nýr botnvörpungur er kom frá Englandi nýlega. Er hann eign hf Kveldúlfs.

Ísafold. 6 desember 1920.


Togarar hf. Kveldúlfs í Reykjavíkurhöfn árið 1921-22. Þeir eru frá vinstri taldir; Þórólfur RE 134, Snorri Sturluson RE 242 og Skallagrímur RE 145. Fremstur er Egill Skallagrímsson RE 165.
(C) Helgi Sigurðsson.

      Kveldúlfstogarar á síldveiðar

Hf. Kveldúlfur er að gera út tvo botnvörpunga sína á síldveiðar frá Hjalteyri, þá Snorra Sturluson og Egil Skallagrímsson. Ennfremur fer vélbáturinn Þórir norður til síldveiða. Í ráði er að félagið sendi tvö skip til veiða vestur um haf, Skallagrím og Þórólf.

Vísir. 19 júlí 1922.

                Kveldúlfsskipin

Egill Skallagrímsson og Snorri Sturluson, eru væntanleg af síldveiðum fyrri hluta dags á morgun. Egill Skallagrímsson hefir veitt liðlega 7 þúsund tunnur og Snorri lítið eitt minna.

Vísir. 9 september 1922.


 

30.09.2018 07:35

S. k. Þórir RE 194. LBFD.

Skonnortan Þórir RE 194 var smíðaður af N.P. Petersen í Thurö í Danmörku árið 1886 fyrir Geir Zoega kaupmann og útgerðarmann í Reykjavík, hét fyrst Geir (gamli Geir). Eik 35 brl. Fékk síðar skráningarnúmerið RE 194. Geir var seldur, sennilega árið 1908, þegar Geir Zoega hætti útgerð, Bergi Rósinkranssyni kaupmanni á Flateyri við Önundarfjörð, hét Geir ÍS 114. Árið 1916 er Geir gerður út af Hannesi B Stephensen & Co á Bíldudal. Árið 1917 er Geir kominn í eigu hf Kveldúlfs í Reykjavík, heitir þá Þórir RE 194. Margir frægir aflaskipstjórar voru með Þórir á þessum árum, s.s. Snæbjörn Stefánsson, Guðmundur Jónsson, Sigurður Guðbrandsson og fl. Sama ár var sett 50 ha. Bolinder vél í bátinn. Báturinn var seldur 1933, Jóni Sveinssyni í Reykjavík, sama nafn og númer. Torfi Halldórsson var þar skipstjóri um tíma. Ný vél (1934) 90 ha. June Munktell vél. Þórir strandaði á Kerlingarskeri í Skerjafirði 7 mars árið 1941. Áhöfninni, 13 mönnum var bjargað um borð í dráttarbátinn Magna. Þórir náðist út, en ekki þótti svara kostnaði að gera við hann.


Vélbáturinn Þórir RE 194. Hét áður Geir og jafnan kallaður "gamli" Geir.       Ljósmyndari óþekktur.

              Skonnortan "Geir"

Kaupmaður Geir Zoéga eignaðist í haust nýtt þilskip í viðbót til fiskiveiða, skonnert, sem heitir Geir, 35 smálestir að stærð, er hann hefir látið smíða fyrir sig í sumar í Thurö í Danmörku. Smiðurinn heitir N. P. Petersen. Skip þetta er mjög vandað í alla staði, að efni, lagi og öðrum frágangi, og sjerlega traust. Það kvað hafa kostað með öllum útbúnaði velvönduðum um 9. 1/2 þús. kr., þar sem það var smíðað. Þilskip til fiskiveiða hjer við land þurfa að vera vel traust, og vönduð að öllum útbúnaði, en það hlýtur að koma fram í verðinu, enda mun í fáum tilfellum jafn-viðsjált eða óhyggilegt að gangast mest eða nær eingöngu fyrir lágu verði, eins og í þilskipakaupum.

Ísafold. 17 nóvember 1886.


             V.b. Þórir strandar

Um miðnætti í nótt barst Slysavarnafjelaginu tilkynning frá skipstjóranum á v.b. Þórir, um að skipið væri strandað einhversstaðar í nánd við Skerjafjörð, en svarta þoka var og vissu skipverjar ekki hvar þeir voru staddir. Slysavarnafjelagið fjekk dráttarbátinn Magna til að fara og leita Þóris í nótt. V.b. Þórir er rúmlega 30 smálestir og er gerður út hjeðan frá Reykjavík.

Morgunblaðið. 8 mars 1941.


29.09.2018 17:15

561. Hermóður RE 200. LBHT / TFPH.

Vélbáturinn Hermóður RE 200 var smíðaður í Rödvig í Danmörku árið 1917 fyrir Fiskveiðafélagið Dröfn í Reykjavík. Eik. 39 brl. 48 ha. Alpha vél. Báturinn var gerður út af O Johnson & Kaaber í Reykjavík fyrsta árið (fiskiskýrslur 1917), en frá 1918 er báturinn gerður út af hf Dröfn. Seldur 1920-21, Engilbert Hafberg á Þingeyri, sama nafn og númer. Seldur 1923-24, Sigurði Hallbjarnarsyni á Suðureyri við Súgandafjörð, sama nafn og númer. Ný vél (1927) 96 ha. Tuxham vél. Seldur árið 1933-34, Guðmundi Magnússyni í Reykjavík, sama nafn og númer. Ný vél (1947) 160 ha. Tuxham vél. Ný vél (1955) 115 ha. Caterpillar díesel vél. Talinn ónýtur og tekinn af skrá í október árið 1967.


561. Hermóður RE 200.                                              (C) Snorri Snorrason. Úr safni Atla Michelsen.

              Hermóður RE 200

Nýr mótorkútter, sem Hermóður heitir, kom hingað í gærmorgun frá Danmörku. Hafði verið um 3 vikur á leiðinni vegna olíuleysis. Báturinun er 37 smálestir að stærð og er eign Fiskveiðafélagsins »Dröfn«. Verður hann þegar sendur á síldveiðar.

Morgunblaðið. 25 júlí 1917.



28.09.2018 10:23

1451. Stefnir ÍS 28 í slipp.

Ég tók nokkrar myndir af Ísafjarðartogaranum Stefni ÍS 28 í slippnum í Reykjavík í fyrrakvöld, Stefnir, sem áður hét Gyllir ÍS 261 og gerður var út frá Flateyri í tæp 20 ár, var smíðaður hjá Flekkefjord Slipp & Maskinfabrikk A/S í Flekkefjord í Noregi árið 1976 fyrir Útgerðarfélag Flateyrar hf. 431 brl. 1.780 ha. MaK vél, 1.310 Kw. Togarinn var seldur til Ísafjarðar í mars 1993, var þar fyrst í eigu Þorfinns hf. Fékk þá nafnið Stefnir ÍS 28. Frá 16 febrúar 1995 var Íshúsfélag Ísfirðinga hf eigandi. Stefnir er nú í eigu Hraðfrystihússins Gunnvarar hf á Ísafirði. Mikið afla og happaskip.


1451. Stefnir ÍS 28 í slippnum í Reykjavík.                       (C) Þórhallur S Gjöveraa. 27 sept. 2018.


1451. Stefnir ÍS 28.                                                              (C) Þórhallur S Gjöveraa. 27 sept. 2018.


1451. Stefnir ÍS 28.                                                               (C) Þórhallur S Gjöveraa. 27 sept. 2018.


1451. Stefnir ÍS 28 við Grandagarð.                                       (C) Þórhallur S Gjöveraa. 26 ágúst 2015.


1451. Gyllir ÍS 261 og 1278. Bjartur NK 121 í Reykjavíkurhöfn.             Ljósmyndari óþekktur.


1451. Gyllir ÍS 261. Líkan.                                                               Smiður og ljósmyndari óþekktir.

        Skuttogarinn Gyllir ÍS 261   

16. marz sl. kom skuttogarinn Gyllir ÍS 261 til heimahafnar sinnar, Flateyrar, í fyrsta sinn. Gyllir ÍS er byggður hjá Flekkefjord Slipp og Maskinfabrikk A/S í Flekkefjord, Noregi, smíðanúmer 121, og er sjöundi skuttogarinn sem þar er byggður fyrir íslendinga. Skuttogari þessi er byggður eftir sömu teikningu og er í megindráttum eins og skuttogarinn Guðbjörg ÍS 46, sem er sjötti í röðinni. Fimm þeir fyrstu voru 3.30 m styttri en Guðbjörg ÍS, en að öðru leyti byggðir eftir sömu teikningu. Eigandi Gyllis ÍS er Útgerðarfélag Flateyrar h.f.
Skipig er byggt skv. reglum Det Norske Veritas í flokki + 1A1, Stern Trawler, Ice C, + MV. Skipið er skuttogari með tveimur þilförum milli stafna og skutrennu upp á efra þilfar. Undir neðra þilfari er skipinu skipt með 4 vatnsþéttum þverskipsþilum í eftirtalin rúm, talið framan frá: Stafnhylki fyrir brennsluolíu, íbúðir framskips, fiskilest, vélarúm og aftast skutgeymar fyrir brennsluolíu. Undir íbúðum og fiskilest eru botngeymar fyrir brennsluolíu, ferskvatn og sjókjölfestu. Aftan við stafnhylkið eru keðjukassar, en asdikklefi er fremst í fiskilest. Fremst í vélarúmi eru and-veltigeymar frá Ulstein. Á neðra þilfari er fremst stafnhylki, en þar fyrir aftan íbúðir. Aftan við íbúðir er vinnuþilfar með fiskmóttöku og stýrisvélarrúmi aftast fyrir miðju. Til hliðar við fiskmóttöku og stýrisvélarrúm eru verkstæði, vélarreisn og geymsla. Framarlega á efra þilfari er þilfarshús, en til hliðar við það eru lokaðir gangar fyrir bobbingarennur. Í þilfarshúsi er íbúð skipstjóra, klefi fyrir ísvél og klefi fyrir togvindumótor, auk salernis fyrir yfirmenn. Yfir þilfarshúsi og göngum er hvalbaksþilfar, sem nær aftur fyrir afturgafl þilfarshúss. Aftan við þilfarshús er togþilfarið. Vörpurenna kemur í framhaldi af skutrennu og greinist hún í tvær bobbingarennur, sem liggja í göngum og ná fram að stefni. Aftarlega á togþilfari eru síðuhús (skorsteinshús). Yfir afturbrún skutrennu er toggálgi, en yfir frambrún skutrennu er bipodmastur sem gengur niður í síðuhúsin. Aftarlega á hvalbaksþilfari er brú skipsins.
Aðalvél skipsins er MAK, gerð 8M452 AK, 1780 hö við 375 sn/mín, sem tengist gegnum kúplingu við skiptiskrúfubúnað frá Hjelset, gerð RKT 60/260. Skrúfa skipsins er 3ja blaða, þvermál 2.150 mm, og utan um hana er skrúfuhringur. Í skipinu er fullkominn búnaður til svartolíubrennslu og er þetta fyrsta íslenzka fiskiskipið sem þannig er búið frá upphafi. Framan á aðalvél er Framo deiligír, gerð WG3, sem við tengjast tvær 98 ha Brusselle háþrýstidælur fyrir vökvavindur og ACEC jafnstraumsrafall fyrir togvindumótor, 243 KW, 400 V, 1500 sn/ mín. Hjálparvélar eru tvær Volvo Penta, gerð TAMD 120 AK, 245 hö við 1500 sn/mín. Hvor vél knýr Stamford riðstraumsrafal, 207 KVA, 3x230 V, 50 Hz. Við aðra hjálparvélina er einnig tengd 65 ha háþrýstidæla, varadæla fyrir vökvavindur, en við hina hjálparvélina tengist 49 KW jafnstraumsrafall, vararafall fyrir togvindumótor. Stýrisvél er rafstýrð vökvaknúin frá Tenfjord, gerð L-155-2ESG. Helztu tæki í stýrishúsi eru: Ratsjá: Kelvin Hughes 18/12 (3 cm), 64 sml. Ratsjá: Kelvin Hughes 19/12 (10 cm), 64 sml. Miðunarstöð: Taiyo TD-A130. Loran: Decca DL 91, sjálfvirkur Loran C, með 350 T skrifara. Gyroáttaviti: Anschútz, Standard VI. Sjálfstýring: Anschútz. Vegmælir: Sagem. Dýptarmælir: Simrad EQ 50. Dýptarmælir: Simrad EK 38 með MA botnstækkun og 10 kw púlssendi. Fisksjá: Simrad CI. Asdik: Simrad SB 2. Netsjá: Simrad FB með EQ 50 sjálfrifa og FI botnþreifara og 2.000 m kapal. Talstöð: Sailor T122/R105, 400 W SSB. Örbylgjustöð: Sailor RT 143.
Skipstjóri á Gylli ÍS er Grétar Kristjánsson og 1. vélstjóri Halldór Stefánsson. Framkvæmdastjóri útgerðarinnar er Jón Gunnar Stefánsson.
Rúmlestatala 431 brl.
Mesta lengd 49.85 m.
Lengd milli lóðlína 44.00 m.
Breidd 9.50 m.
Dýpt að efra þilfari 6.60 m.
Dýpt að neðra þilfari 4.35 m.
Lestarrými 438 m.3
Brennsluolíugeymar 123 m3
Skiptigeymar (br.olía/sjókjölf.) 28 m.3
Ferskvatnsgeymar 37 m.3
Skipaskrárnúmer 1451.

Tímaritið Ægir. 14 tbl. 15 ágúst 1976.


24.09.2018 18:17

B. v. Skúli fógeti RE 144. LBMQ.

Botnvörpungurinn Skúli fógeti RE 144 var smíðaður hjá Cochrane & Sons Ltd í Selby á Englandi árið 1911 fyrir Fiskveiðafélagið Alliance í Reykjavík. 272 brl. 500 ha. 3 þennslu gufuvél. Smíðanúmer 508. Togarinn sigldi á tundurdufl þegar hann var staddur um 25 sjómílur út af mynni árinnar Tyne á Englandi 26 ágúst árið 1914. 4 skipverjar fórust en 13 skipverjar komust í björgunarbát og var síðan bjargað um borð í breskt fiskiskip. 


Botnvörpungurinn Skúli fógeti RE 144.                                                 Ljósmyndari óþekktur.

         Skúli fógeti RE 144

Hinn nýi botnvörpungur Forsetafélagsins kom hingað 2. dag jóla. Skúli fógeti er stærsti íslenzki botnvörpungurinn og hið sélegasta skip á að líta. Hann er 142 smálestir netto, 136 fet og 8 þml. að lengd, 23 feta breiður og 13 feta djúpur. Smíðaður er hann í Selby, og búinn að öllu eftir nýjustu og fullkomnustu gerð. Skipstjórinn er Halldór Þorsteinsson.

Ísafold. 30 desember 1911.

              Skúli fógeti ferst

   Rakst á tundurdufl í Norðursjónum
 Fjórir menn farast og þrír menn meiðast

Þær sorglegn fregnir bárust hingað í gærkvöldi, að Skúli fógeti hefði rekist á tundurdufl í Norðursjónum, 35 enskar mílur austur af Tyne, og farist. Þrettán mönnum var bjargað en fjórir fórust. Þrír meiddust, en hve alvarleg þau meiðsl eru vita menn enn eigi, og ekki heldur hverjir þeir menn eru, sem þau hafa hlotið. Mennirnir sem fórust hétu:
Þorvaldur Sigurðsson frá Blómsturvöllum í Reykjavík, giftur maður, lætur eftir sig konu og börn.
Jón Jónsson frá Oddgeirsbæ í Reykjavík, einhleypur maður.
Jón Jónsson.
Þorkell Guðmundsson.
Tveir hinir síðarnefndu voru ekki heimilisfastir hér í bænum.
Skipstjóri var áður Halldór Þorsteinsson, en hann fór af þvi í sumar og tók Kristján Kristjánsson við af honum. Skipið var eign »Alliance-félagsfélagsins og vátrygt í »Det Köbenhavnske Söassurance-Selskab í Kaupmannahöfn, sem Johnson & Kaaber eru umboðsmenn fyrir. Í sama félagi eru og trygðir flestir hinna íslenzku botnvörpunga. En þeir eru ekki trygðir gegn stríðshættu og fær því útgerðarfélagið ekki eins eyris skaðabætur. Verður þetta því tilfinnanlegt tjón fyrir það.

Morgunblaðið. 28 ágúst 1914.


B.v. Skúli fógeti RE 144.                                     Málverk Bergs Pálssonar stýrimanns á togaranum.

             Skúli fógeti RE 144
                 nánari fregnir  

Í enskum blöðum frá 28. f. m. er sagt frá slysum þeim sem urðu fyrir framan Tyne-ósa 26. ág. og næstu daga. Skúli fógeti var fyrsta skipið, sem fórst. Hann var staddur 30. mílur (48 kílómetra) norðaustur af Tyne, þegar hann rakst á sprengiduflið. Kom þegar gat á bóg skipsins og inn féll kolblár sjór. Nokkrir af skipshöfninni voru í hásetarúminu og hlupu þeir sem uppi voru strax til að bjarga og gátu dregið upp tvo menn, og var það mjög hættulegt verk. Þeir fjórir menn sem fórust munu hafa dáið strax annað hvort af sprengingunni eða drukknað. Enskur blaðamaður hefir átt tal við Berg Pálsson stýrimann á Skúla fógeta og segir stýrimaður svo frá atburðinum:
Ég var á stjórnpallinum þegar sprengingin varð. Eg vissi strax hvað um var að vera, og reyndi til að gera menn vara við. Ég féll við hristinginn og lenti með höfuðið á veggnum. Þegar ég komst á fætur náði ég í Kristján skipstjóra og hlupum báðir fram að hásetarúminu. Það var þá orðið fullt af sjó, en við náðum í tvo háseta og gátum dregið þá upp. Það var enginn tími til að ná í hina. Þegar við vorum komnir í bátinn sökk skipið. Enskt síldarskip var þar skammt frá að veiðum. Þeir sáu blossann af tundurduflinu, sem Skúli rakst á og rétt áður höfðu tvö sprengidufl sprungið í netum þeirra. Ekki vissu þeir þó af þvi að skip hefði farist, en fundu bátinn frá Skúla skömmu síðar og fluttu í land til Shields. Fáum klukkustundum eftir að Skúli sökk, rakst norskt skip »Gottfred« á tundurdufl á sömu slóðum; það sökk þegar án þess hægt væri að koma út báti. Skipstjóri og 3 menn aðrir náðu í rekald og var bjargað af ensku síldveiðaskipi eftir 3 klukkutíma. Átta manns drukknuðu.
Þriðja skipið sem fórst var sænskt, Ena frá Svenborg, og bjargaði enskur tundurbátur skipshöfninni. Fjórða og fimmta skipið voru breskir botnvörpungar, sem voru að slæða upp tundurdufl. Af þeim fórust fimm manns.

Morgunblaðið. 4 september 1914.


23.09.2018 11:21

Hafdís RE 66. TFIO.

Vélbáturinn Hafdís RE 66 var smíðaður hjá Ringens Bátvarv í Marstrand í Svíþjóð árið 1946 fyrir Hafdísi hf (Þorkel Jónsson og fl.) í Reykjavík. 52 brl. 170 ha. Atlas díesel vél. Hafdís RE var sá fyrsti af 50 tonna Svíþjóðarbátunum sem komu til landsins, kom hann hinn 15 apríl 1946. Seldur 18 janúar 1952, Hafdísi hf í Vestmannaeyjum, hét Sigrún VE 50. Seldur 12 ágúst 1960, Hilmari Rósmundssyni og Theodóri Ólafssyni í Vestmannaeyjum, hét þá Sæbjörg VE 50. Báturinn sökk út af Vík í Mýrdal í blíðskaparveðri, 13 október árið 1963. Áhöfninni, 5 mönnum var bjargað um borð í vélbátinn Gylfa VE frá Vestmannaeyjum.


Vélbáturinn Hafdís RE 66 í Reykjavíkurhöfn.                                         Ljósmyndari óþekktur.

     Fyrsti Svíþjóðarbáturinn sem                ríkið lét smíða er kominn

    Hafdís fékk vont veður á leiðinni
 Hafði samflot við dansksmíðaðan bát

Í gær kom til Reykjavíkur fyrsti Svíþjóðarbáturinn, sem smíðaður er á vegum ríkisstjórnarinnar. Er það m.b. "Hafdís". Vísir hefir haft tal af Þorkeli Jónssyni, skipstjóra bátsins, og innt hann eftir hvernig báturinn hafi reynst í ferðinni. Sagðist honum svo frá:
Við lögðum af stað frá Gautaborg föstudaginn 5. apríl. Fengum við slæmt veður á leiðinni til Færeyja, 7-9 vindstig á móti. Frá Færeyjum fengum við hvasst S-A.-veður nær alla leiðina til Reykjavíkur. Reyndist báturinn vera alveg prýðilegt sjóskip og vélin ekki síðri, eða svo, að ég tel að vart verði á betra kosið. Báturinn er byggður í Ringens Bátvarv, Marstrand og er ca. 50 smálestir að stærð og er hinn traustbyggðasti í alla staði. Gangvél bátsins er 170 ha. Atlas Dieselvél. Þess má geta í sambandi við smíði bátsins, að fremur illa gengur með afhendingu og vinnu við niðursetning vélanna, en hjá skipasmíðastöðvunum sjálfum er annars mikill áhugi fyrir að ljúka smíði bátanna hið fyrsta. Ákveðið er að gera bátinn út á togveiðar svo fljótt sem unnt er.
Samflota "Hafdísinni" var bátur, er smíðaður var í Frederikssund Skibsværft í Danmörku. Heitir bátur sá "Fram" og er eign hlutafélagsins "Stefnis" í Hafnarfirði. Reyndist bátur þessi hið traustasla og bezta sjóskip. Er bátur þessi um 60 smálestir að stærð, með Tuxham dieselvél. Var samið um smíði bátsins í ágústmánuði s. l., og er kostnaður við smíðina töluvert minni en þeirra sænsku. Eru nú 15 bátar í smíðum í þeirri skipasmíðastöð, sem smíðaði "Fram". Hafa borist miklu fleiri pantanir, en ekki hefir verið hægt að taka fleiri sökum anna.

Vísir. 15 apríl 1946.


Fyrirkomulagsteikning af 50 tonna bát, smíðuðum í Svíþjóð árið 1946.


Sæbjörg VE 50 í Vestmannaeyjahöfn.                                                         (C) Tryggvi Sigurðsson.

         Sæbjörg VE 50 sökk á                           rúmri klukkustund

Vélbáturinn Sæbjörg áður Sigrún VE 50, 52 tonn að stærð, sökk er hún var að veiðum út af Vík í Mýrdal s.l. sunnudagsmorgun. Á skipinu voru 5 menn og björguðust þeir allir yfir í vélbátinn Gylfa, sem flutti þá til Vestmannaeyja síðari hluta sunnudags. Nánari atvik þessa slyss eru sem hér segir eftir því sem fram kom við sjópróf: 
 Sæbjörg hélt héðan í róður s.l. föstudag, en báturinn stundaði botnvörpuveiðar. Var haldið austur að Alviðruvita og verið þar nokkurn tíma. Síðan er haldið vestur aftur og verið að veiðum út af Vík í Mýrdal um kl. 7 á sunnudagsmorgni. Þegar einu kastinu er lokið fara allir niður í lúkar nema skipstjórinn, Hilmar Rósmundsson, sem var á vakt á toginu. Áður en farið er niður, segir vélstjórinn, Theodór Ólafsson, að hann hafi gengið niður í vélarrúmið til að dæla á hæðarbox og fleira er ditta þurfti að, dæla út sjó o.þ.h. Sá hann þá ekkert athugavert. Þegar klukkan er tekin að ganga níu lítur skipstjórinn niður í vélarrúm og sér þá að mikill sjór er kominn í vélarrúmið. Hann fer strax fram í lúkar og kallar á skipsmenn og segir þeim að koma upp í snarheitum því mikill leki virðist kominn að skipinu. Þá er svo komið að sjór er kominn á lúkargólfið. Vélstjóri fer strax aftur í vélarrúm og er þá kominn svo mikill sjór þar, að hann stóð í mitti við vélina, en aðalvél hélzt þó enn í gangi. Hann tengdi þegar sjódælu við aðalvél og ætlaði síðan að setja aðra sjódælu í gang, sem tengd var við ljósavél, en gat ekki sett ljósavélina í gang sökum þess að hún var þegar hálf í sjó. Meðan þessu fór fram, kallaði skipstjórinn út og bað um hjálp, náði fljótt í Vestmannaeyjaradió, svo og í nærstadda báta og var Gylfi þeirra næstur og kom fljótt að. Samtímis þessu var gúmmbátur skipsins hafður til taks. Skipverjar reyndu einnig að dæla með þilfarsdælu og ausa með fötum, en þrátt fyrir þetta jókst sjórinn stöðugt í skipinu.
Á tíunda tímanum kom Gylfi á vettvang. Tók hann trollið um borð til sín, en það hékk aftan í Sæbjörgu, tekur síðan bátinn í slef og ætlaði að sigla móti hafnsögubátnum, sem var lagður af stað úr Eyjum til að flýta því að samband næðist við Lóðsinn, sem hefir mjög sterkar dælur. Þegar Gylfi er búinn að draga Sæbjörgu í nokkrar mínútur, virðist báturinn síga svo að aftan að þeir leggja alla áherzlu á að ausa og hætta að draga bátinn, en sjá fljótt að þetta er vonlaus barátta. Skipsmenn af Sæbjörgu fara þá í gúmmbátinn og eru þeir tæplega komnir yfir að Gylfa þegar Sæbjörg er sokkin. Veður var allan tímann mjög gott og nær alveg sjólaust. Klukkan var um 10,30 þegar báturinn sökk. Við réttarhöldin kom fram að enginn skipverja gat gefið neina skýringu á því hvernig á þessum leka stóð. Báturinn hafði ekki lent í vondu veðri, eða öðru áfalli og hafði verið við land í viku tíma vegna ógæfta og veikinda áhafnar. Fréttamaður blaðsins átti stutt samtal við Hilmar skipstjóra Rósmundsson í dag og sagði hann svo frá:
Við fórum í róður á föstudaginn, höfðum legið inni í nokkra daga. Kastað var einu sinni við Alviðru en við náðum halinu ekki kláru. Þegar búið var að koma því í lag var komið vont veður og færðum við okkur þá vestur á Vík. Þar toguðum við á laugardag, en hættum um nóttina og lágum, en byrjuðum að kasta um kl. 7 um morguninn. Afli var tregur. Ég var einn á vaktinni, en mennirnir höfðu lagt sig. Þegar ég var búinn að toga í klukkustund sé ég að vélarúmið er orðið hálffullt af sjó, er ég leit þangað niður. Kallaði ég þá mennina út og bað þá vera við öllu búna því mikill leki væri kominn að bátnum. Þegar ég hafði sagt mönnum að hafa til gúmmbátinn kallaði ég út í talstöðina og síðan reyndum við að halda skipinu á floti þar til hafnsögubáturinn Lóðsinn kæmi á vettvang, en það tókst ekki. Þegar Gylfi kom á vettvang var reynt að draga bátinn en þá færðist sjórinn aftur í hann og varð að hætta því. Sökk báturinn um klukkustund eftir að Gylfi kom á vettvang. Ég get ekki gert mér nokkra grein fyrir hvernig á lekanum stendur. Þarna var sjólaust og bezta veður. Á bátnum voru þrír bræður vélstjórinn Theodór Ólafsson og tveir bræður hans, sagði Hilmar.
Sæbjörg hét áður Sigrún og er 52 tonn að stærð byggð í Svíþjóð 1946.

Morgunblaðið. 15 október 1963.


22.09.2018 08:26

374. Drífa RE 18.

Vélbáturinn Drífa RE 18 var smíðaður af Magnúsi Guðmundssyni skipasmið í Skipasmíðastöð Reykjavíkur árið 1929 sem Glaður GK 405. Eik og fura. 22 brl. 50 ha. Skandia vél. Fyrstu eigendur voru Einar Jónasson, Egill Jónasson og fl. í Ytri Njarðvík og Keflavík. Hét þá Glaður GK 405 eins og áður segir. Ný vél (1934) 90 ha. June Munktell vél. Seldur 24 maí 1945, Halldóri Jónssyni í Ólafsvík, hét Glaður SH 67. Kristmundur Halldórsson eignast hlut í bátnum 15 júní árið 1951. Ný vél (1954) 150 ha. General Motors vél. Seldur 13 september 1956, Jóni Þórarinssyni í Reykjavík, hét þá Drífa RE 18. Talinn ónýtur og tekinn af skrá 14 maí árið 1965.


Drífa RE 18 á siglingu.                                                   (C) Snorri Snorrason. Úr safni Atla Michelsen.


Glaður GK 405. Á innfeldu myndinni er Magnús Guðmundsson skipasmiður.    Ljósmyndari óþekktur.

21.09.2018 11:09

B. v. Bjarni Ólafsson AK 67. TFAD.

Nýsköpunartogarinn Bjarni Ólafsson AK 67 var smíðaður hjá John Lewis & Sons Ltd í Aberdeen í Skotlandi árið 1947 fyrir Bæjarútgerð Akraneskaupstaðar hf á Akranesi. 661 brl. 1.000 ha. 3 þennslu gufuvél. Smíðanúmer 203. Kom fyrst til heimahafnar sinnar, Akraness hinn 29 júlí sama ár. 29 janúar árið 1950, bjargaði áhöfn Bjarna Ólafssonar, 14 af 19 manna áhöfn togarans Varðar BA 142 frá Patreksfirði sem sökk í hafi eftir að mikill leki kom að honum. Þessi björgun var talin mikið afrek, því mjög slæmt veður var er slysið varð. 1 júní 1961 var skipið komið í eigu Stofnlánadeildar sjávarútvegsins í Reykjavík. Skipið var selt 30 janúar 1964, Blakki hf í Reykjavík, hét Bjarni Ólafsson RE 401. Skipið var selt 10 desember 1966 til Harstad í Noregi, hét þar fyrst Haakon Hansen. Bar svo nöfnin, Eidsfjord, Gangstad J.R, Liafjell og síðast Lia. Skipið var selt í brotajárn árið 2003.


B.v. Bjarni Ólafsson AK 67 að koma til heimahafnar.                                   (C) Ólafur Árnason.   

         Bæjarútgerð á Akranesi 

Svo sem getið var um í síðasta blaði, verður hér nánar sagt frá hinum nýja togara bæjarins "Bjarna Ólafssyni." Hann kom hingað til bæjarins 29. júlí s.l., beina leið frá Englandi, eftir tæpa þriggja sólarhringa siglingu. Skipið var smíðað í Aberdeen. Það er hið fegursta og fullkomnasta að sjá, og gekk 13,5 mílu í reynzluför, og að jafnaði 12,5 mílu á heimleiðinni. Þetta kvöld var gott veður, og þegar skipið lagðist að hafnargarðinum var þar mikill mannfjöldi saman kominn til þess að fagna því. Fór þar fram móttökuathöfn, þar sem þeir héldu ræður af skipsfjöl, forseti bæjarstjórnar, bæjarstjóri, Guðlaugur Einarsson, og skipstjórinn, Jónmundur Gíslason. Að ræðu skipstjórans lokinni bauð hann öllum viðstöddum að skoða skipið, sem þegar var vel þegið. Þótti öllum það mikið og vandað. Síðar um kvöldið hafði bæjarstjórn boð inni á Hótel Akranes fyrir skipshöfn, bæjarstjórn, útgerðarstjórn og hafnarnefnd. Sátu það um 60 manns. Þar fluttu þeir ræður, Jón Sigmundsson, Hálfdán Sveinsson og Pétur Ottesen. Að því loknu var stíginn dans um stund.


B.v. Bjarni Ólafsson AK 67. Málverk.                                                         Úr safni Ólafs Jónssonar.  

Fór hóf þetta vel og ánægjulega fram. Útgerðarstjórn skipa þessir menn: Þorgeir Jósepsson, formaður, Jón Sigmundsson og Guðmundur Sveinbjörnsson. Bókhald skipsins verður í skrifstofu bæjarins. Skipið ber yfir 4.000 kit af ísuðum fiski. Hér fer á eftir hluti ræðu forseta bæjarstjórnar, Ólafs B. Björnssonar, er hann flutti af skipsfjöl, við komu skipsins til Akraness:
"Góðir Akurnesingar, útgerðarstjórn, skipstjóri og skipshöfn. Þegar Alþingi og ríkisstjórn tók þá ákvörðun, að láta byggja fyrir Íslendinga um 30 nýtízku togara í Englandi, var bæjarstjórnin þegar ráðin í því, og sammála um, að gera ítrustu tilraunir til að bærinn gæti eignast og haldið úti einu af þessum skipum, sem óumdeilanlega marka tímamót í fiskveiðasögu vorri. Í þessum skipakaupum felst stórfelt framtak og langþráð takmark útvegsmanna og allrar þjóðarinnar. Þau uppfylla óskir vorar og vonir hvað aflamöguleika snertir, öryggi og aðbúnað skipshafnar, og taka í heild sinni fram öllu því er áður þekktist um byggingu og búnað togara.


24. Bjarni Ólafsson AK 67.                                                                       Ljósmyndari óþekktur.  

Í dag er þessi ósk og áform Akurnesinga orðið að veruleika. Í dag, á þessari stundu, fögnum vér öll þessu fullkomna fleyi. Vér bjóðum það og skipshöfnina hjartanlega velkomið og vonum að gæfan fleyti því og skipshöfn þess og forði frá öllu grandi. Eins og það er vitanlegt, að þessi skip marki tímamót í íslenzkri fiskveiðasögu, vonum vér að þetta skip marki tímamót í sögu vors kæra bæjar, til margvíslegra bjargráða og blessunar í bráð og lengd. Margra hluta vegna er þetta skip því á sérstakan hátt óskabarn allra bæjarbúa, líka þeirra Akurnesinga, sem búa utanbæjar. Það er engin tilviljun að þessu glæsta skipi var valið nafnið Bjarni Ólafsson.


Landað úr togaranum Bjarna Ólafssyni AK 67 á Akranesi.                       Ljósmyndari óþekktur.
  
Hann var framsækinn dugnaðarmaður og fengsæll, dáða- og drengskaparmaður. Honum var hvort tveggja í senn sýnt um að nota sér áunna reynzlu og það vald og viðgang, sem ný tækni hefur á framfarir og framleiðslu þjóðanna. Sem ungur maður "braut hann í blað" hjá Akurnesingum, er hann sem foringi nokkurra jafnalldra sinna byggði fyrsta dekkaðan mótorbát, sem þá þótti mikið skip, sem miklir möguleikar voru þegar við bundnir, enda varð fljótlega sjón sögu ríkari. Þetta fyrsta skip Bjarna og þeirra félaga hét "Fram." Það var réttnefni. Fól í sér fyrirheit, og var sannarlega táknrænt upp á beina braut Bjarna, sem stórhuga forystumanns, um stöðugt stærri og fullkomnari skip, til lengri sóknar og meiri fanga, á vegum þess atvinnuvegar, sem hvort tveggja er lífæð vor og lyftistöng, til efnalegrar farsældar og frelsis þjóðar vorrar. Þetta fyrsta skip hans var 10 smálestir, en hið síðasta 200 smálestir.


B.v. Bjarni Ólafsson RE 401.                                                                    Ljósmyndari óþekktur.

Herra skipstjóri, Jónmundur Gíslason! Um leið og vér öll bjóðum þig og skipshöfn þína hjartanlega velkomna heim með þetta mikla og góða skip, er mér persónulega, bæjarstjórn, útgerðarstjórn og öllum almenningi, óblandin ánægja að lýsa því yfir, að vér trúum þér og treystum allra manna bezt fyrir þessu glæsta skipi, og fyrir hverri skipshöfn, sem með þér leggur á djúpið, til bjargráða fyrir ykkur sjálfa, þennan bæ og þjóð vora alla. Með þessu er áreiðanlega óvenju mikið sagt, og finnst sjálfsagt ókunngum of sagt. En því mæli ég svo stórt og óhikað, að ég þekki þig sem óvenjulegan mann, með ótrúlega mörgum áþekkum eiginleikum, sem Bjarna Ólafsson prýddu mest. Það er því engin tilviljun að þér sé trúað fyrir þessu skipi og skipshöfn.


Eidsfjord N-1-SO á loðnuveiðum árið 1982.                                                      (C) Frank Iversen. 
  
Með slíkri forystu, með þeirri heill og giftu, sem vér vonum að fylgi þessu nafni, getum vér ekki vænst farsælli eða fyllri árangurs. Vér vonum því, og efumst ekki um, að hinn minnsti skipverji þinn, jafnt þeim sem mest á ríður, á þessu mikla, góða skipi, fylgi þér fast til fengs og farsældar, og að dæmi þitt og þeirra verði djörf og dáðrík fyrirmynd um langa framtíð. Ég óska stjórn fyrirtækisins, bæjarstjórn, skipverjum og öllum bæjarbúum til hamingju með þennan nýja togara, og bið guð að blessa menn og skip. Ég bið að lokum alla viðstadda að óska togaranum "Bjarna Ólafssyni" og skipshöfn hans heilla og hamingju á ókomnum tímum, með ferföldu húrra."

Tímaritið Akranes. Júní-júlí 1947.

        Björgun skipverja af Verði                           einstakt afrek

Nánari fregnir eru nú fyrir hendi af hinum hörmulega atburði er togarinn Vörður frá Patreksfirði sökk s. l. sunnudagskvöld og með honum fimm vaskir sjómenn. Aðdragandinn að slysinu eru í aðalatriðum á þá leið, að kl. 6.30 á sunuudagsmorgunn veitir 1 stýrimaður því eftirtekt, að skipið var tekið að fá á sig óvenjumikla sjóa og hallast á bakborða, en við rannsókn kom í ljós, að leki hafði komið að skipinu fyrir framan fiskilestarnar svo að netjarúm og neðri hásetaklefi var hálffullur af sjó. Allir skipverjar bjuggu hinsvegar aftur í skipinu. Voru þegar gerðar ráðstafanir til þess að ausa skipið. Vegna sjógangs var eigi hægt að beita handdælum "við austur skipsins, en dælt var úr rúminu með vélknúnum dælum frá vélarúmi. Þegar séð varð, að dælurnar höfðu ekki undan kallaði loftskeytamaðurinn á Verði upp togarann Geir sem var í um það bil 60 sjómílna fjarlægð og bað hann koma til aðstoðar, en togarinn Bjarni Ólafsson reyndist vera mun nær staðnum og bauð aðstoð sína. Var hún að sjálfsögðu þegin með þökkum og kom hann að Verði um kl. 2,30 á sunnudag. Brátt tók þá veður að versna og um kl. 6 um kvöldið var vindur orðinn 8 vindstig og þungt í sjóinn.


B.v. Vörður BA 142. Smíðaður í Þýskalandi árið 1936. 625 brl.                     (C) Hafliði Óskarsson.  

Fór Bjarni Ólafsson þá eins nálægt Verði og frekast var unnt, en um þetta leyti hallaðist skipið mjög mikið á bakborða og var sigið niður að framan. Allir skipverjar sem voru fram á, fengu þá fyrirskipanir um að færa sig aftur eftir og losa um björgunartækin. Skipti það þá engum togum að Vörður seig mjög hratt að framan og komust tveir skipverjar eigi upp og sukku með því. Þegar hér var komið voru flestir skipverjar komnir í sjóinn og höfðu níu komist á kjöi björgunarbátsins, og fyrir harðfylgi og einstakan dugnað skipverja á Bjarna, tókst að bjarga mönnum þessum og auk þess fimm öðrum, sem voru á fleka eða í björgunarhringum. Var þá komið versta veður, stórsjór og myrkur. Auk þess var einum skipverja bjargað, sem látizt hafði í bjargbeltinu af vosbúðinni. Voru skipverjar mjög þjakaðir, eins og að líkum lætur, en fyrir ágæta aðhlynningu um borð í Bjarna Ólafssyni hresstust þeir brátt, Bjarni Ólafsson flutti skipverja hingað til Reykjavíkur, en skipstjóri var lagður í sjúkrahús vegna meiðsla, sem hann hafði hlotið. Skipverjar fóru allir vestur á Patreksfjörð í gærkvöldi með Esju að lokinni kveðjuathöfn yfir Jóhanni Jónssyni.

Vísir. 1 febrúar 1950.

                                 

20.09.2018 19:23

1977. Júlíus Geirmundsson ÍS 270 við Grandagarð.

Skuttogarinn Júlíus Geirmundsson ÍS 270. TFKU. Smíðaður hjá Szczecinska Stocznia Remontowa Gryfia í Póllandi árið 1989 fyrir Gunnvör hf á Ísafirði. 772 brl. 3.346 ha. Wartsila vél, 2.460 Kw. Ég tók þessar myndir af honum í vikunni við Grandagarðinn. Það er mikið eftir í honum enn. Glæsilegt skip.


1977. Júlíus Geirmundsson ÍS 270 við Grandagarð.              (C) Þórhallur S Gjöveraa. 19.9. 2018.


1977. Júlíus Geirmundsson ÍS 270.                                          (C) Þórhallur S Gjöveraa. 19.9. 2018. 


1977. Júlíus Geirmundsson ÍS 270.                                            (C) Þórhallur S Gjöveraa. 19.9. 2018.


1977. Júlíus Geirmundsson ÍS 270. Nýskveraður og fínn.        (C) Þórhallur S Gjöveraa. 10.8. 2016.

     
      Júlíus Geirmundsson ÍS 270


Nýr skuttogari, m/s Júlíus Geirmundsson ÍS 270, bættist við fiskiskipaflotann 10. nóvember s.l., en þann dag kom skipið í fyrsta sinn til heimahafnar sinnar, Ísafjarðar. Júlíus Geirmundsson ÍS er smíðaður hjá skipasmíðastöðinni Szczecinska Stocznia Remontowa "Gryfia" í Póllandi, smíðanúmer TR 504 hjá stöðinni, en er hannaður hjá Skipatækni h.f., Reykjvík. Þetta er annað fiskiskipið sem umrædd stöð smíðar fyrir íslendinga, hið fyrra er jón Finnsson GK, sem bættist við flotann árið 1987. Jafnframt er Núpur ÞH, innfluttur frá Færeyjum, smíðaður hjá sömu stöð. Hinn nýi Júlíus Geirmundsson ÍS kemur í stað samnefnds skuttogara, sem var í eigu sömu útgerðar og smíðaður í Flekkefjord í Noregi árið 1979. Gamli Júlíus Geirmundsson hefur verið seldur til Neskaupstaðar og heitir nú Barði NK, en Barði NK (1548), smíðaður í Póllandi árið 1975 og keyptur til landsins árið 1980, verður seldur úr landi, en auk þess verða nokkrir minni bátar úreltir. Hinn nýi Júlíus Geirmundsson er með búnaði til fullvinnslu afla. Júlíus Geirmundsson ÍS er í eign Gunnvarar h.f, á Ísafirði. Skipstjóri á skipinu er Hermann Skúlason og yfirvélstjóri Reynir Ragnarsson. Framkvæmdastjóri útgerðar er Kristján Jóhannsson.
Aðalvél skipsins er Wartsila Vasa, sex strokka fjórgengisvél með forþjöppu og eftirkælingu, sem tengist niðurfærslu- og skiptiskrúfubúnaði, með innbyggðri kúplingu, frá Ulstein. Í skipinu er búnaður til brennslu svartolíu, með seigju allt að 200 sek R1.
Tæknilegar upplýsingar (aðalvél með skrúfubúnaði):
Gerð vélar, 6R32 E
Afköst, 2460 Kw við 750 sn/mín
Gerð niðurfærslugírs, 1500 AGSC-KP2S
Niðurgírun, 5.8:1
Gerð skrúfubúnaðar, 90/4
Efni í skrúfu, NiAl-brons
Blaðfjöldi 4
Þvermál 3700 mm
Snúningshraði 129 sn/mín*
Skrúfuhringur, Ulstein
*Skrúfuhraði 103 sn/mín miðað við 601 sn/mín á vél.
Mesta lengd 57.58 m.
Lengd milli lóðlína (VL=5.00 m) 54.20 m.
Lengd milli lóðlína (kverk) 50.39 m.
Breidd (mótuð) 12.10 m.
Dýpt að efra þilfari 7.50 m.
Dýpt að neðra þilfari 5.00 m.
Djúprista (hönnunar) 5.00 m.
Eiginþyngd 1.411 tonn.
Særými (djúprista 5.00 m) 1.960 tonn.
Burðargeta (djúprista 5.00) 549 tonn.
Lestarými 654 m3.
Meltugeymar 114.2 m3.
Brennsluolíugeymar (svartolía) 145.1 m3.
Brennsluolíugeymar (gasolía) 29.6 m3.
Set- og daggeymar 17.5 m3.
Ferskvatnsgeymar 93.8 m3.
Sjókjölfestugeymir 26.7 m3.
Andveltigeymir (sjór) 45.0 m3.
Ganghraði um 14 sjómílur.
Rúmlestatala 772 brl.
Skipaskrárnúmer 1977.

Ægir. 11 tbl. 1 nóvember 1989.




19.09.2018 08:18

2 m. "Sluppen" Guide me FD 510. KCJS / TFXL.

Sluppen Guide me FD 510 var smíðuð í Macduff í Aberdeenskíri í Skotlandi árið 1905-6. Eik og fura. 67 brl. Skipið var selt J. Poulsen, Fuglafirði í Færeyjum árið 1925. 1931 var sett 46 ha. Saffle vél í skipið. Það hefur örugglega heitið sama nafni upphaflega, en fær FD skráninguna við komuna til Fuglafjarðar. Árið 1936 er skipið í eigu Mourentze Poulsen í Fuglafirði. Árið 1937-38 er skipið komið í eigu Ásgeirs Péturssonar útgerðarmanns á Akureyri, en aldrei skráð á hann. Ný vél (1941) 120 ha. Lister díesel vél. Selt í september 1941, Kristjáni Gunnarssyni skipstjóra á Eskifirði og Sigurði Friðrikssyni frá Gamla-Hrauni á Eyrarbakka, en Kristján Gunnarsson var ekki skráður eigandi fyrr en í apríl 1943 og þá var meðeigandi Sigurjón Sigurðsson í Reykjavík, skipið fékk þá nafnið Vífilsfell NS 399. Í ágústmánuði árið 1944, bilaði vél skipsins er það var að síldveiðum út af Melrakkasléttu. Varðbáturinn Óðinn dró skipið til hafnar á Raufarhöfn, en í hafnarminninu kom slinkur á dráttartógið með þeim afleiðingum að stefni Vífilsfells brotnaði af. Var því fleytt upp í fjöru þar sem gert var við það.  Selt 21 nóvember 1944, Jóni Franklínssyni í Önundarfirði og Guðna Bjarnasyni í Reykjavík, hét þá Suðri ÍS 55. 29 maí 1946 seldi Jón Franklínsson sinn hlut í skipinu, Örnólfi Valdimarssyni í Reykjavík. Selt 8 janúar 1952, Þóri hf í Þorlákshöfn, hét Þórir ÁR 10. 22 september 1953 er skipið skráð í Reykjavík, hét þá Þórir RE 251, sömu eigendur. Ný vél (1954) 180 ha. Lister díesel vél. Talið ónýtt og tekið af skrá 25 október árið 1965.


Sluppen Guide me FD 510.                                                                       Ljósmyndari óþekktur.

                  Ferðasaga
   Kristján Gunnarsson, skipstjóri

Um miðjan september árið 1941 fórum við Sigurður Friðriksson frá Gamla-Hrauni við Eyrarbakka með áætlunarbíl til Akureyrar og síðan með bát til Siglufjarðar. Við höfðum frétt það á skotspónum að Ásgeir Pétursson útgerðarmaður vildi selja vélskipið "Guide me" sem hafði verið á síldveiðum þá um sumarið og var þá búið að vera í eign Ásgeirs í 3 ár og aðeins gert út á síldveiðar við Norðurland. Skipið átti heima í Færeyjum, en var yfir veturinn í slipp á Akureyri. Ferðin norður gekk samkvæmt áætlun. Við ákváðum að kaupa skipið á þrjátíu og fimm þúsund krónur í því ástandi sem það var. Engin veiðarfæri fylgdu skipinu en síldardekk og segladruslur. Útborgun var kr. 15 þúsund en hitt að mig minnir til fjögurra ára, og greiddum við hvor kr. 7.500. Næst lá fyrir að fá vélstjóra til þess að fara með okkur suður. Okkur tókst að útvega vélstjóra til Akureyrar en þangað þurftum við að fara til þess að sækja síldardekkið og ýmislegt fleira.
Vélstjóri sá sem við fengum með okkur inn á Akureyri var Sölvi Valdimarsson, var hann þá að mig minnir vélstjóri í frystihúsi á Siglufirði. Strax og samningar höfðu verið undirritaðir var farið um borð og átti að fara strax til Akureyrar. Áður höfðum við sett vélina í gang og fært skipið að Bæjarbryggjunni. Okkur brá nú heldur í brún þegar við komum um borð, því þá var kominn mikill sjór í skipið, það mikill að ekki var viðlit að setja vélina í gang. Tvær allgóðar handdælur voru á skipinu, sín hvoru megin við mótorhúskappann. Var nú hamast á dælunni þar til hægt var að setja í gang. Kom þá í ljós að lekið hafði inn með skrúfuöxlinum og lagaðist það er skipt var um pakkningu í pakkdósinni. Um miðnætti var haldið af stað inn á Akureyri og gekk ferðin samkvæmt áætlun. Á Akureyri létum við Eið Benediktsson skipstjóra lagfæra seglin þannig að við höfðum sæmilega fokku og messa, en ekkert stórsegl var. Næsta dag var svo farið frá Akureyri til Siglufjarðar og gekk ferðin vel enda gott veður.
Á Siglufirði var ráðinn vélstjóri, Anton að nafni, hann var að fara til Reykjavíkur og var ráðinn þar til vinnu í vélsmiðju. Síðari hluta dags var lagt af stað. Veður var gott, austan andvari og hlýtt í lofti. Guide Me var með 40 hesta Sáffle mótor, engin raflýsing var, engin talstöð og náttúrlega enginn dýptarmælir. Ekkert bar til tíðinda fyrsta klukkutímann en er við vorum staddir út af Haganesvík heyrðist að vélin var farin að þyngja á sér og reykti óeðlilega mikið. Var vélin nú stöðvuð og farið að athuga, kom þá í ljós að brætt var úr sveifaráslegu. Ýmislegt var af varastykkjum í vélina og þar á meðal sveifaráslegur. Ekki var hægt að kalla í talstöð því hún var engin og ekkert skip sjáanlegt. Nú var kominn asakaldi og heistum við messann og fokkuna og skiptum þannig verkum, að ég var við stýrið en Sigurður og Anton fóru að rífa sundur vélina. Var nú siglt í sjö klst. og vorum við komnir vestarlega á Húnaflóa þegar vélin fór í gang.
Ekki var eitthvað í lagi með kælivatnið og var vélin stöðvuð aftur en þá vildi það til að vélstjórinn missti sogventilinn úr dælunni niður í kjalsog, en þannig háttaði til að vélin var mjög hátt í bátnum og ógerningur var að ná ventlinum aftur, var þá tekinn ventill úr lensidælunni og settur í kælivatnsdæluna. Nú var sett í gang aftur og var nú allt í lagi nema talsverður sjór kom í skipið og þurfti oft að dæla með dekkdælunni. Um morguninn vorum við komnir fyrir Horn, veðrið hélst svipað, kaldi eða stinningskaldi á austan. Okkur fannst ekki gott að þurfa alltaf að vera að dæla með dekkdælunni því talsvert lak með skrúfuöxlinum. Sigurður sagðist skyldi smíða ventil úr tré og masonit ef hann fengi ventil til að smíða eftir. Var þá stoppuð vél útaf Hælavíkurbjargi og eftir klukkutíma var ventillinn tilbúinn og sett í gang og var allt í lagi með lensidæluna. Var slík listasmíði á ventlinum að hann var lengi notaður eftir þetta, þó búið væri að fá venjulegan koparventil. Þeir voru góðir smiðir Gamlahraunsmenn. Gekk nú allt eins og í sögu þar til komið var í opinn Dýrafjörð, þá tókum við eftir því að skipið var farið að hægja mjög á sér og vélin gekk óeðlilega létt. Var þá reynt að þyngja skrúfuna en það dugði ekki. Var þá frátengt og kom þá í ljós að skiptilegan var biluð, vindur hafði nú gengið til SA en var hægur.
Togarinn Karlsefni var að toga stutt frá okkur og heistum við flagg og kom hann brátt til okkar og báðum við hann að draga okkur til Þingeyrar. Við vorum þrjá daga á Þingeyri og framkvæmdi Guðmundur Sigurðsson viðgerðina sem kostaði kr. þrjú hundruð. Sláturtíðin stóð sem hæst og fengum við nýtt kjöt og slátur fyrir sáralítinn pening, og matreiddi Sigurður eins og besti matsveinn. Við vorum þarna í besta yfirlæti og dyttuðum að ýmislegu um borð. Að viðgerð lokinni var strax lagt af stað, og segir nú ekki af ferðum fyrr en komið var suður fyrir Látrabjarg. Við höfðum fyllt tankana af brennsluolíu á Siglufirði og tókum þar einnig eitt fat af smurolíu og var smurolíutunnan á stokkum aftan við stýrishúsið, og var olían tekin í brúsa jafnóðum og nota þurfti, en mótorinn eyddi talsverðri smurolíu. Síðast þegar vélstjórinn tók olíu hafði hann annað hvort ekki látið tappann á eða þá svo lauslega að hann síðar hafði losnað úr, nema tunnan var tóm þegar næst átti að sækja olíu. Nú var ekki um annað að gera en að reyna að ná næstu höfn. Vildi okkur nú til eins og fyrri daginn að veðrið hélst gott og náðum við upp undir Sand og hittum við þar tvo menn á árabát sem voru með handfæri í Sandabrúnum. Við báðum þá að fara fyrir okkur í land og ná í 10 lítra af smurolíu. Þeir brugðust vel við og komu brátt aftur með olíuna og við borguðum þeim vel fyrir og héldum svo ferðinni áfram. Vindur hafði nú gengið í norðaustan strekking og fengum við góðan byr yfir Faxaflóa og lentum í Reykjavík að morgni þess 24. september. Strax daginn eftir gerði óveður sem stóð í marga daga.

Sjómannadagsblaðið. 1 júní 1980.


Vífilsfell NS 399.                                                                                             Ljósmyndari óþekktur.


919. Þórir RE 251.                                                   (C) Snorri Snorrason. Úr safni Atla Michelsen.

              "Vífilsfell" laskast

Síldveiðiskipið, Vífilsfell var s. l. föstudag statt út af Kópaskeri með bilað stýri og var varðbáturinn Óðinn sendur því  til aðstoðar. Kom Óðinn dráttartaug í Vífilsfell og dró það áleiðis til Raufarhafnar. En þegar komið var í hafnarmynnið á Raufarhöfn, slaknaði á tauginni og þegar Óðinn tók aftur í, brotnaði stefnið af Vífilsfelli við átakið og varð þá að renna því í land. Vífilsfell er gamalt tréskip og var einu sinni eign Færeyinga. Hét það þá "Guide me" .

Þjóðviljinn. 29 ágúst 1944.


17.09.2018 17:59

B. v. Kári Sölmundarson RE 153. LCJG / TFQD.

Botnvörpungurinn Kári Sölmundarson RE 153 var smíðaður hjá Cook Welton & Gemmell Ltd í Beverley á Englandi árið 1920 fyrir Fiskiveiðahlutafélagið Kára í Reykjavík. 344 brl. 600 ha. 3 þennslu gufuvél. Smíðanúmer 425. Árið 1924 flytur Kárafélagið aðstöðu sína úr Reykjavík, út í Viðey. Við þann flutning fær togarinn skráningarnúmerið GK 153. Frá árinu 1931 er Útvegsbanki Íslands eigandi togarans eftir að Kárafélagið í Viðey fór í þrot. Skipið var selt árið 1933, hf Alliance í Reykjavík, hét Kári RE 111. Seldur í ágúst 1946, Klaksvíkur Fiskvinnufélag A/S í Klaksvík í Færeyjum, hét þar Barmur KG 363. Talinn ónýtur og seldur í brotajárn til Odense (Óðinsvé) í Danmörku árið 1955.


B. v. Kári Sölmundarson RE 153 í höfn á Patreksfirði.                                 (C) Ólafur Jóhannesson.

              Botnvörpungurinn                        Kári Sölmundarson RE 153

Nýr botnvörpungur kom hingað í gærmorgun. Heitir sá Kári Sölmundarson og er eign hlutafélagsins "Kára" í Reykjavík. Framkvæmdastjóri þess er  Þorsteinn Jónsson. Skipið er hið vandaðasta. Skipstjóri er Aðalsteinn Pálsson.

Morgunblaðið. 11 ágúst 1920.


B. v. Kári Sölmundarson GK 153.                                                                (C) Guðbjartur Ásgeirsson.


B. v. Kári RE 111.                                                                                      Úr safni Einars Ásgeirssonar.


Togarinn Barmur KG 363. ex Kári RE 111.                                                          Ljósmyndari óþekktur.

           Kári Sölmundarson í                    kolaflutningum til Grænlands

Mr. Crumrine hefir leigt botnvörpunginn Kára Sölmundarson til þess að fara norður undir Angmagsalik á Grænlandi, þar sem Grænlandsfarið Gertrud Rask er enn í ísnum og er nú  kolalaus. Fer Kári með 150 tonn kola. Horfur eru nú sagðar heldur betri á því, að Gertrud Rask komist inn til Angmagsalik.

Morgunblaðið. 12 ágúst 1924.


Flettingar í dag: 196
Gestir í dag: 31
Flettingar í gær: 1251
Gestir í gær: 207
Samtals flettingar: 1257699
Samtals gestir: 355394
Tölur uppfærðar: 17.11.2018 00:36:55